Andy Burnham bugün İngiltere başbakanı oldu.

Burnham, 20 Temmuz Pazartesi günü Kral III. Charles ile yaptığı görüşmenin ardından Keir Starmer'ın yerini alarak İngiltere'nin 59. ve son 10 yıldaki yedinci başbakanı oldu.

Starmer geçen ay İşçi Partisi lideri ve başbakan olarak görevinden istifa ettiğini açıklamıştı.

20 Temmuz'da başkent Londra'daki başbakanlık konutu önünde yaptığı son konuşmasında Starmer, "iyi niyetle" ve "gülümseyerek" gittiğini söyledi.

Burnham'ın da aynı yerde yapacağı konuşmada, insanlara "daha fazla nefes alma alanı" sağlayacağına söz vermesi bekleniyor.

Burnham, İngiltere'de başbakanların sık değiştiğinin farkında olduğunu; siyasetin daha "istikrarlı ve sorumlu" olması gerektiğini söyleyecek.

Ayrıca bu dönemi "düşünme ve kararlılık" dönemi olarak nitelendirmesi ve İngiltere'nin karşı karşıya olduğu zorluklar konusunda dürüst olması gerektiğini ifade etmesi bekleniyor.

Daha önce Muhafazakar Parti lideri Kemi Badenoch, ülkenin "zor kararlar alabilecek, İşçi Partisi milletvekillerine karşı durabilecek" birine ihtiyaç duyduğu bir dönemde göreve gelecek başbakanın "insanları memnun etmeye çalışan biri" olduğunu söyledi.

"Bu görev bir popülerlik yarışması değil. Bu binanın dışındaki tüm insanların hayatını iyileştirmekle ilgili Ve o ne yapacağını söylemedi. Bunların hepsi havada kalan şeyler" dedi.

Keir Starmer 22 Haziran'da İşçi Partisi lideri ve başbakanlıktan istifa ettiğini açıklamıştı.

Burnham, 379 milletvekilinin desteğini almasının ardından tek aday olduğu kısa bir yarış sonrasında 17 Temmuz Cuma günü resmen İşçi Partisi lideri ilan edildi.

Bazı muhalefet partileri, başbakanlığı için bir yetki almasını sağlamak amacıyla Burnham'a genel seçim çağrısı yapmasını söyledi.

Bununla birlikte, İşçi Partisi Genel Başkan Yardımcısı Lucy Powell, Burnham'ın 2024 genel seçimlerinde partinin seçim beyannamesinde verdiği sözlere sadık kalacağını, ancak daha iddialı bir yaklaşım sergileyeceğini vurguladı.

Powell, BBC'dan Laura Kuenssberg'in programında yaptığı açıklamada, "Beyanname vaatlerini yerine getirmek için gereken daha kapsamlı ve cesur adımları biliyor" dedi.

Pazartesi yapacağı ilk konuşmasında Burnham'ın iç politika önceliklerini açıklaması bekleniyor.

Makerfield milletvekili ve Manchester'ın eski belediye başkanı olan Burnham, siyasi istikrarın yaşam maliyeti konusunda "insanlara daha fazla nefes alma alanı sağlamakla" birlikte somut iyileşmeler getirmesi gerektiğini savunması bekleniyor.

Ancak Burnham'ın üst düzey ekibine kimi atayacağı henüz net değil.

Başbakan olduktan sonra kıdemli bakanlarını atamaya başlaması bekleniyor.

Özellikle kritik önemdeki maliye bakanlığı görevinin kime verileceği konusunda yoğun spekülasyonlar yapılıyor.

Enerji Bakanı Ed Miliband başlangıçta en olası aday gibi görünüyordu ancak son günlerde İçişleri Bakanı Shabana Mahmood, Hazine'de Rachel Reeves'in yerini alabilecek bir başka isim olarak öne çıktı.

Göreve gelecek başbakanın ekibi, Burnham'ın görevinin ilk aylarında atması beklenen bazı adımlara ilişkin ipuçlarını şimdiden verdi.

Bunlar arasında, tüm yetişkin vatandaşlara devlet tarafından dijital kimlik verilmesi planının iptal edilmesi de bulunuyor. Bu adım, "önceliklerin yeniden belirlenmesi" olarak tanımlandı.

Kuzey Denizi'nde yeni petrol ve doğal gaz sondajı planlarının da gündeme gelmesi bekleniyor; bu planlar, su ve enerji şirketlerinin kamu denetimine alınması ve yeni sosyal konut inşa programı gibi Burnham'ın bir dizi önleminin bir parçasını oluşturuyor.

Ancak çevre aktivistleri, enerji faturalarını düşürmeyeceğini öne sürerek Burnham'a, Kuzey Denizi'nde yeni sondaj ruhsatları verilmeyeceği vaadinde bulunan İşçi Partisi'nin 2024 seçim beyannamesine sadık kalması çağrısında bulundu.

Petrol ve doğal gaza ilişkin planların ayrıntıları henüz netleşmemiş olsa da, göreve başlayacak olan başbakanın beyannamede yer alan taahhüde bağlı kalması ve yalnızca halihazırda ruhsatı bulunan sahalarda petrol ve doğal gaz üretimi yapması bekleniyor.

ABD Başkanı Donald Trump, 19 Temmuz Pazar günü sosyal medya üzerinden yaptığı bir paylaşımla, daha fazla sondaj yapılmasına yönelik bu hamleyi memnuniyetle karşıladı.

Burnham'ın İngiltere'nin bir sonraki başbakanı olacağı haftalardır belli olsa da, göreve resmen 20 Temmuz Pazartesi günü başladı.

Burnham'ın Başbakan olma yolundaki son adımları, Keir Starmer'ın Pazartesi günü Kral III. Charles ile görüşerek resmen istifasını sunmasıyla başladı.

Kral kısa bir süre sonra Burnham ile görüştü ve ondan hükümeti kurmasını istedi.

Burnham böylece ülkenin 59. başbakanı oldu.

Burnham, Buckingham Sarayı'ndaki toplantıdan ayrıldıktan sonra konuşma yapmak üzere Downing Street'e gitti.

Burnham, 17 Temmuz Cuma günü resmen İşçi Partisi lideri olduktan sonra yaptığı konuşmada, "İngiltere siyasetinde son 40 yılın en önemli değişim anı" olacağı sözünü verdi.

Bunu yaparken halka beş vaatte bulundu; bunlar arasında diğer partilerle "özellikle İşçi Partisi'ne özgü" bir şekilde çalışmak ve yetkiyi merkezden yerel yönetimlere devretmek yer alıyordu.