Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman, seçim mevzuatında değişiklik yapan yasayı, seçime kısa bir süre kala seçim mevzuatında değişiklik yapılmasının doğru olmadığı gerekçesiyle Cumhuriyet Meclisi’ne iade ettiğini açıkladı.

Erhürman, Cumhurbaşkanlığı seçimlerinden önce, Cumhurbaşkanı’nın ülke içerisinde yerine getirmesi gereken anayasal görevleri bulunduğunu ve bu görevlerin hassasiyetle yerine getirileceğini söylediğini anımsattı.

Ülkede herkesin sözünü ettiği standart, liyakat ve denetim ihtiyaçlarının karşılanması açısından Cumhurbaşkanlığı’nın Anayasa’da düzenlenmiş önemli görevleri bulunduğunu belirten Erhürman, yasalara ilişkin anayasal çerçevede verilen denetim görevlerinin de bunlar arasında olduğunu kaydetti.

Erhürman, göreve geldiği günden bu yana bazı yasaları Anayasa’ya uygunluk konusunda görüş almak üzere Anayasa Mahkemesi’ne gönderdiğini, bazı yasaları ise bir kez daha görüşülmek üzere Meclis’e iade ettiğini belirtti.

Bazı atama kararnamelerini hukuki koşullar veya liyakat gerekçesiyle imzalamadığını da açıklayan Erhürman, bu kararları ilgili kişilere duyduğu saygı nedeniyle basınla paylaşmadığını ifade etti.

“Seçim mevzuatında değişiklik doğru değil”

Seçim mevzuatında değişiklik yapan yasayı Meclis’e iade etmesinin gerekçesini açıklayan Erhürman, ana gerekçesinin seçime kısa bir süre kala seçim mevzuatında değişiklik yapılmasının doğru olmadığı yönündeki değerlendirmesi olduğunu belirtti.

Erhürman, bunun ilerleyen dönemlerde bir “teamül”e dönüşmesinin yaratabileceği anomalilere karşı Cumhurbaşkanı olarak “uyarı” görevini yerine getirmek istediğini söyledi.

Seçime kısa süre kala seçim mevzuatında değişiklik yapılmasının demokratik devlet ilkesi ile seçme ve seçilme hakkı açısından soru işaretleri yaratabileceğini belirten Erhürman, bunun yalnızca kendi görüşü olmadığını, Venedik Komisyonu’nun da bu konuda görüşünün bulunduğunu kaydetti.

2017 yılında kendisinin de oy verdiği dönemde seçimden çok kısa süre önce seçim mevzuatında esaslı bir değişiklik yapıldığı yönündeki iddianın doğru olmadığını belirten Erhürman, seçim mevzuatındaki esaslı değişikliğin 2016 yılında yapıldığını söyledi.

Erhürman, 2017’de yapılan değişikliklerin ise 2016’daki değişikliğin uygulanmasına ilişkin teknik düzenlemeler olduğunu ifade etti.

Bu nedenle seçim mevzuatında önem taşıyan ve fark yaratma potansiyeline sahip değişikliklerin yapılmasının düşünülmesi halinde, bunun için seçimlere anlamlı şekilde uzak bir zamanın seçilmesinin doğru olacağını belirtti.

“Cumhurbaşkanının yetkisi sadece hukuka aykırılıkla sınırlı değil”

“Cumhurbaşkanı hukuki değil, siyasi davranmıştır” yönündeki değerlendirmelere de yanıt veren Erhürman, bunun Anayasa’nın Cumhurbaşkanı’na verdiği yetkiye ilişkin eksik bilgiden kaynaklanabileceğini söyledi.

Anayasa’nın 94’üncü maddesinin Cumhurbaşkanı’na, yayımlanmasını uygun bulmadığı yasaları bir daha görüşülmek üzere gerekçesiyle Cumhuriyet Meclisi’ne geri gönderme yetkisi verdiğini belirten Erhürman, bu yetkinin Anayasa Mahkemesi’ne görüş için yasa gönderme yetkisinden farklı olduğunu vurguladı.

Erhürman, söz konusu yetkinin yalnızca Anayasa’ya aykırılık iddiasıyla sınırlı olmadığını belirterek, “Cumhurbaşkanı’nın bu yetkiyi kullanması ‘siyaset’in ima edilen anlamıyla ‘siyasi’ değildir” dedi.

“Cumhurbaşkanlığı eleştirilmek endişesiyle görevlerinden kaçınmaz”

Cumhurbaşkanlığı seçim sürecindeki taahhütlerinden birinin kurumsal yapıda ortaya çıkan aşınmayı gidermek için çaba göstermek olduğunu anımsatan Erhürman, kurumların saygınlıklarını öncelikle mevzuatın kendilerine yüklediği görevleri yerine getirerek kazandığını söyledi.

Erhürman, “Cumhurbaşkanlığı anayasal görevlerini alkışlanmak amacıyla yerine getirmediği gibi, bu görevleri yerine getirmekten eleştirilmek endişesiyle de kaçınmaz” ifadelerini kullandı.

“Standartlardan, liyakatten ve denetimden söz edildiği bir dönemde Cumhurbaşkanlığı’nın anayasal standartlarla ilgili denetim görevlerini yerine getirmekten kaçınmasının söz konusu dahi olamayacağını” belirten Erhürman, kurumların ve kuralların saygınlığının korunmasının önemine işaret etti.

“Meclis aynen kabul ederse imzalayıp yayımlayacağız”

Cumhuriyet Meclisi’nin ilgili yasayı aynen kabul etmesi halinde Cumhurbaşkanlığı’nın Anayasa doğrultusunda yasayı imzalayarak yayımlayacağını belirten Erhürman, bunun Cumhurbaşkanı’nın görevini yerine getirmesine ve demokrasi ile seçme ve seçilme hakkı konusunda uyarılarda bulunmasına engel olmayacağını kaydetti.

Erhürman, Cumhurbaşkanlığı’nın bundan sonra da anayasal görevlerini hassasiyetle yerine getirmeye, kurumlara ve kurallara saygı kültürünün yerleşmesine katkıda bulunmaya ve “standart, liyakat, denetim” alanlarında üzerine düşeni yapmaya devam edeceğini belirtti.