Mahalli gelirler 43 milyar 806 milyon TL…
Mahalli giderler 50 milyar 585 milyon TL…

Yani yılın henüz ilk beş ayında yaklaşık 6,8 milyar liralık mahalli bir açık oluşmuş durumda.
Bunlar "resmi" veriler...

Ancak asıl mesele açığın büyüklüğü değil sadece…
O açığın nasıl oluştuğu…

İlk bakışta personel giderleri öne çıkıyor.
Maaşlar, ücretler, ek mesailer ve sosyal güvenlik ödemeleri…

Fakat tabloyu biraz daha dikkatle okuyunca maaş yükünün yalnızca bu kalemden ibaret olmadığı görülüyor.
“Cari transferler” başlığı var..
Hani hep söylenir "giderlerin çoğu da cari transferler.".

Nedir bu transferler?
Emekli maaşları, maaş benzeri ödemeler, ikramiyeler, kıdem tazminatları…
Belediyeler...
BRT...
DAÜ...
Sosyal Sigortalar...

Bütçede farklı başlıklar altında görünseler de önemli bir bölümü sonuçta yine maaş niteliğindeki ödemelere dönüşüyor.

İlk beş ayda 50 milyar 585 milyon Türk Lirası olan mahalli giderlerin yaklaşık 40 milyar Türk Lirası maaş, maaş benzeri ödeme ya da maaşa dönüşen transfer niteliğinde...

Yani...
Mahalli bütçenin yaklaşık yüzde 80’i maaş ve maaş benzeri ödemelere gidiyor.

***
Peki geriye ne kalıyor?
Mal ve hizmet alımları…
Faiz giderleri…
Burslar…
Tarım ve turizm destekleri…

Bir de yatırım…
İşte asıl hazin tablo bu...
İlk beş ayda mahalli yatırım harcaması yalnızca 705 milyon lira.

Toplam mahalli giderlerin sadece yüzde 1,4’ü…

Bir ülke geleceğini yüzde 1,4 ile kurabilir mi?

Hayat kalitemizi nasıl artıracağız?
Altyapıyı nasıl yenileyeceğiz?
Verimliliği nasıl yükselteceğiz?

***
Üstelik gelirler çoğaldığı zaman da yatırımlar artmıyor.
Maaşlar artıyor!

Gelir tarafı da farklı bir hikâye anlatmıyor.
Bütçeyi taşıyan vergiler…
Öyle "büyük patronlar" ödüyor değil...
Özellikle de gelir vergisi…
KDV...
Gümrük vergileri…
Harçlar…

Yani devlet, üreten ekonomiden çok tüketen ekonominin vergileriyle ayakta duruyor.

Üretim arttığı için değil, ithalat sürdüğü ve insanlar harcamaya devam ettiği için gelir elde ediyor.

***
Bu yapı sürdürülebilir mi?

Gelişmiş ülkelerde devlet bütçelerinin önemli bir bölümü eğitim, sağlık, altyapı ve yatırıma ayrılır... Maaşlara ayrılan pay beşte birdir...

Bir yanda patronaj düzeni oluşmuş, diğer yanda vergi kaçırmakta ustalaşanların servetine servet kattığı gerçeklik... Bir de kayıt dışılık tabii...

Zor soru şu; Bütçenin yüzde 80’ini, yurttaşın ya da bütün toplumun yüzde kaçı paylaşıyor?

Ya da...
Bu tablo, toplumun ortak geleceğini mi finanse ediyor; yoksa belirli bir kesimin bugünkü gelirini mi?