Niyazi Kızılyürek

Niyazi Kızılyürek

Bir Şoför

A+A-

Doğduğu köyde Kıbrıslı Rumlarla Kıbrıslı Türkler bir arada yaşıyordu. Aralarında husumet yoktu. Herkes iki diliydi ve farklı dinler sorun oluşturmuyordu. Hiçbir zorlama olmadan, adeta kendiliğinden çok-kültürlü bir cemaat oluşturan köy halkının bir ve ortak gailesi vardı: Geçim!

Babası ilk kamyon sahiplerinden biriydi. Ticaret ve taşımacılıkla uğraşıyordu. Ayrıca, annesine miras kalan bahçelerde zerzevat yetiştiriyorlardı.

O ve abisi makinist yanında, iki ablası da terzi yanında zanaat öğreniyorlardı.

1950’li yıllara geldiğimizde “büyük fikirler” taşıyan adanın “büyük adamları” sıradan insanların hayatını alt üst etti. Enosis ve Taksim sloganları masum insanları ayrı ve çatışan kamplara böldü.

Kimse ortak gelecekten söz etmiyordu. Söz edenler de ortadan kaldırılıyordu.

Böylece, Kıbrıslı Rumlarla Kıbrıslı Türkler arasında bugüne kadar devam eden kavga kurulmuş oldu.

Kıbrıs Cumhuriyeti’nin kuruluşu bu kavgayı durduramadı. Barış ortamı sadece üç yıl sürecek bir parantez olarak kaldı.

 

Göçmenlik

21 Aralık 1963 günü, bir gece önce olup bitenden habersiz Lefkoşa’nın Türk semtine doğru yol alıyordu. Arabada kendisinden başka abisi ile yengesi ve iki çocukları vardı. Bir anda neye uğradıklarını şaşırdılar. Her taraftan kurşun yağıyordu. Delik deşik olan arabayı zar zor Türk semtine sokmayı başardılar.

Bir gece önce Cemaliye’ye sıkılan kurşunlardan habersizdiler. O kurşunların gelecek kara günlerin habercisi olduğundan da...

Bir süre sonra İngiliz askerlerinin koruması altında köylerine döndülerse de tam 45 gün sonra göç yollarına düştüler.

Etnik çatışmalar adanın bütününe yayılmıştı ve o da pek çok kişi gibi doğup büyüdüğü köyü terk ederek komşu Türk köyüne sığınmıştı.

Oysa, bin bir zahmetle inşa ettirdiği evini yeni bitirmişti ve karısıyla mutlu bir hayat yaşıyordu.

Ne yazık ki, o güzel günler geride kaldı. Evi barkıyla birlikte doğup büyüdüğü yerler de maziye karıştı. Oraya bir daha hiç dönmeyecekti.

image0-031.jpeg

Zor Yıllar

Şofördü. Baba mesleğini devralmıştı. Göç ettiği Türk köyünde bir akrabasının evinde kalıyordu. Herkes gibi o da Mücahit oldu. 49 numaralı tepede nöbet tutuyordu. Fakat, onun herkesten farklı görevleri de vardı.

Annesinin bildiği tek dil olan Rumcayı çok iyi konuşuyordu ve bu özelliği sayesinde “özel misyonlara” talip oluyordu. Kapalı Türk bölgesinden çıkıp komşu Tük köyleriyle temas kuruyordu. Sadece istihbarı bilgiler değil, başka şeyler de taşıyordu. Bazen de bir hastayı hastaneye yetiştirmek ona düşüyordu.

Akıcı Rumcası genellikle onu koruyordu. Barikatları rahat aşıyordu. Fakat, bazen de yakayı ele verdiği olurdu ve dayak yemekten kurtulamıyordu.

Komutan bu fedakar şoförü çok seviyordu. O da komutanını... Yeni doğan oğluna onun adını vermişti. Cem...

“Normalleşmeye” doğru adım atılmaya başlandığı 1960’lı yılların sonunda bir Rum şirketinde TIR şoförlüğüne başladı. Kocaman sarı bir TIR’la adanın her yanına çimento taşıyordu. Zaman zaman göçmen mahallesinden çocukları da yanına alır, adayı gezdirirdi. Talihsiz göçmencikler onun sayesinde hiç görmedikleri yerleri görüyorlardı.

Bu arada çocuklarının sayısı beşe ulaşmıştı. Beş erkek çocuk...

Hayat iyice zorlaştığından meslek değiştirmek zorunda kaldı ve bir kamyonet alarak seyyar satıcılığa başladı.

 

Kurtuluş!

1974 Savaşı herkes gibi onu da sevince boğdu. On yıldan beri yaşadığı korku ve aşağılanmanın sona erdiğini düşünüyordu. Güzide bir Rum köyünde payına düşen portakal bahçeli eve yerleşti ve geleceğe umutla bakmaya başladı.

Fakat, bir sabah kamyonetini kapının önünde göremeyince telaşlandı. Ekmek teknesini alıp götürenlerin askerler olduğunu öğrenince ise korkuya kapıldı. Yine de komutanın karşısına çıkacak cesareti kendinde buldu. Fakat, bu komutan 1974 öncesi tanıdığı komutanlara benzemiyordu. Yılların Mücahidine hakaret etmekten çekinmiyordu. Lütfedip kamyoneti geri verirken asık bir surat ve öfkeli bir tonla, “ganimet zannetmişler, bu yüzden almışlar” deyiverdi.

“Ganimet”! Yeni hayatın kilit sözcüğü.

“Kurtuluştan” sonraki günlerde bu sözcük sadece “gazaya” katılan askerlerin değil, herkesin dilindeydi. Savaş, ambarların kapısını açmıştı ve herkes bir şeyler kaldırma peşindeydi. Kimsenin yüreği sızlamıyordu. Geçmişte yaşanan mağduriyet her şeyi haklı çıkarmaya yetiyordu. Bütün yağmacılar mağduriyete sığınıyordu.

Şayet vicdanlardan küçük de olsa ahlaki bir uyarı gelirse, aklamacı akıl derhal devreye giriyordu: “Aklıynan durmadı deli Urum!”

 

“Gelen Türk Giden Türk” Zamanı

Yeniden kamyon şoförlüğüne döndü. Ada “Güney” ve “Kuzey” olarak ikiye ayrılmıştı ve o artık sadece adanın kuzeyinde direksiyon sallayabiliyordu. Kum ve çakıl taşıyordu. Bazen kuzeyin kuzeyine gittiği de oluyordu. Oralara portakal götürüyordu. Nede olmasa yaşadığı bölge bir narenciye denizini andırıyordu.

Fakat, hayat koşulları her gün biraz daha zorlaşıyordu.

“Kurtuluş” insanları dünyadan kopuk bir yaşama mahkum etmişti ve sıradan insanlara düşen ganimet payı karın doyurmaya yetmiyordu. Gençler yurt dışında istikbal arıyor, Londra’nın Türk lokantalarında, Wimpylerde garsonluk yapıyor, tekstil fabrikalarında ütü sallıyorlardı.

“Gelen Türk Giden Türk” zamanıydı.

O da yollara düştü. Bildiği tek şey şoförlük yapmaktı. Avrupa’dan ikinci el araba alıyor, kıtayı yararak Kıbrıs’a getirip siparişi sahibine teslim ediyordu. Oldukça meşakkatli ve maceralı yolculuklar yapıyordu. Tek başınaydı ve tek bildiği yabancı dil olan Rumca işine yaramıyordu. Her şeye rağmen o yolları GPS’siz gidip geliyordu.

 

Bastırılmış Hafızanın Geri Dönüşü

Herkes gibi o da zamana yenildi. Yoruldu ve bir köşeye çekildi. Artık sadece küçük bir salon araba kullanıyordu. “Ayağımı yerden kessin, bana yeter” diyordu ve arabasına atlayıp köy kahvesine gidiyor, civar köylere küçük ziyaretler yapıyordu.

Babası da öyle yapıyordu. Son vaktine kadar Mini-Morris arabasını kullanmaya devam ediyordu.

Yaşlandıkça babasına daha çok benziyordu. Sadece fiziki olarak değil. Babası gibi dobraydı. O yüzden ona da babası gibi “Palta/Balta” diyorlardı. Yani, dobra...

Yaşı ilerledikçe eskiden anlatmadığı hikayeler anlatıyordu. Göçmenlikte evinde kaldığı akrabasının vahim bir siyasi cinayete karıştığını ve kendisinin buna tanıklık ettiğini söylüyordu.

(Bu olayın izleri hayatından hiç silinmemişti.)

1974 öncesinde yaptığı hizmetlerden bahseder, bazen Rumlara yakalanıp dayak yediğini anlatıyordu.

Fakat, bazı Rum dostlarını yad ediyordu. Kendisi gibi TIR şoförü olan Yerili Kıbrıslı Rum arkadaşını sık sık hatırına getiriyordu ve onunla Pile köyünde gizlice buluştuğunda ikisinin de hüngür hüngür ağladığını söylüyordu.

 

Melankoli

Anılarını anlatırken zaman zaman  gözyaşlarını tutamıyordu. Fakat, ıslak gözleri geçmişe duyulan bir özlemi ifade etmiyordu. Nostaljik biri değildi. Nasıl olsundu ki? İçinden geçip geldiği geçmişte arayacağı fazla bir şey yoktu.

O, tıkanmış şimdiki zamana ve umut vaat etmeyen geleceğe ağlıyordu. Gözyaşlarının giderek sıklaşması bundandı.

“Biz bu günler için mi mücadele ettik” der ve hayıflanıyordu.

Son günlerinde evinin bir köşesinde çizgili pijamalarıyla oturup dalgın dalgın etrafa bakıyordu.

Yeşil portakal ağaçları kurumaya yüz tutmuştu...

Bu yazı toplam 264 defa okunmuştur.
Önceki ve Sonraki Yazılar