Yapay zeka ve biyolojik verilerin analizi, hastalıkların daha iyi anlaşılmasına ve kişiye özel sağlık çözümlerinin geliştirilmesine katkı sağlıyor. Farklı biyolojik verileri bir arada inceleyen multiomik yaklaşımlar, yapay zeka ile birlikte sağlık alanında yeni tanı ve tedavi olanakları sunuyor. Bu alandaki gelişmeleri değerlendirmek amacıyla Yakın Doğu Üniversitesi’nin Sağlık Bilimleri Fakültesi, Mükemmeliyet Merkezi ile Sentetik Biyoloji Araştırma ve Teknoloji Merkezi iş birliğinde “Multiomik Veriler ve Yapay Zeka Çağında Kişiye Özel Sağlık Çözümleri” etkinliği düzenlendi.
Yapay Zeka, Bilişim ve İnovasyon Merkezi’nde gerçekleştirilen etkinliğe; Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi Tıp Fakültesi Biyoistatistik ve Tıp Bilişimi Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Osman Uğur Sezerman ise konuşmacı olarak katıldı. Yakın Doğu Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Umut Aksoy’un ve öğrencilerin yoğun katılımla gerçekleştirilen etkinlikte, multiomik verilerin yapay zeka teknolojileriyle birlikte değerlendirilmesinin sağlık alanında sunduğu olanaklar ele alındı. Kişiye özel sağlık çözümlerinin geliştirilmesinde bilimsel verilerin ve teknolojik yeniliklerin rolünün ele alındığı buluşma, sağlık bilimleri ile yapay zeka ve biyoteknoloji alanları arasındaki disiplinler arası iş birliğinin önemini de ön plana çıkardı. Soru cevap bölümüyle son bulan etkinlikte, Prof. Dr. Umut Aksoy, Prof. Dr. Osman Uğur Sezerman’a teşekkür belgesi takdim etti.
Etkinlik öncesinde düzenlenen mini odak grup toplantısında ise bilgisayar bilimleri ve yapay zeka, mikrobiyoloji, genetik, sentetik biyoloji, veterinerlik ve gıda teknolojileri başta olmak üzere farklı disiplinlerden akademisyenler, araştırmacılar ve öğrenci temsilcileri bir araya geldi. Etkinlikte; laboratuvar süreçleri, disiplinler arası araştırma olanakları ve temaya özgü yerel ve uluslararası iş birliği potansiyelleri değerlendirildi. Ayrıca, multiomik veriler ve yapay zeka odağında geliştirilebilecek ortak araştırma konuları ile gelecekte yürütülebilecek bilimsel çalışmaların başlıkları masaya yatırıldı.
Disiplinler arası çalışmalar sağlıkta yeni olanaklar sunuyor!
Etkinliğin açılışında konuşan Yakın Doğu Üniversitesi Mükemmeliyet Merkezi Başkanı Prof. Dr. Murat Özgören, bilişim alanındaki gelişmelerin sağlık bilimleriyle buluşmasının hastalıkların tanı ve tedavisinde yeni olanaklar sunduğunu vurguladı. Prof. Dr. Osman Uğur Sezerman’ın akademik yolculuğuna ve kanser ile kronik hastalıkların tanı ve tedavisine yönelik çalışmaları ile biyoenformatik alanındaki katkılarına değinen Prof. Dr. Özgören, disiplinler arası iş birliklerinin önemine dikkat çekti.
Kişiye özel beslenme ve sağlıkta yapay zeka dönemi...
Prof. Dr. Uğur Sezerman, sunumunda yapay zeka ve genetik başta olmak üzere farklı omik verilerden yararlanarak kişiye özel hastalık risklerinin belirlenmesi ve bu doğrultuda tedavi yöntemlerinin geliştirilmesine yönelik çalışmalarını anlattı. Özellikle kanser üzerine yürüttükleri araştırmalara değinen Prof. Dr. Sezerman, kanserin oluşum mekanizmalarının anlaşılması ve hastaya özgü tedavi seçeneklerinin belirlenmesini hedefleyen yöntemleri ve bunların farklı kanser türlerindeki uygulamalarını aktardı. Prof. Dr. Sezerman, yürüttükleri organoid projeleri hakkında da bilgi vererek tümörlerin özelliklerini taklit eden modeller üzerinde kanser ilaçlarının etkilerinin incelendiğini ve bu çalışmaların geleceğin tıbbına sağlayabileceği katkılardan söz etti.
Sunumunda önleyici tıp ve sağlıklı yaşlanma konularına da yer veren Prof. Dr. Sezerman, genetik ve diğer omik veriler ile yapay zeka analizlerinin hastalık risklerini önceden belirlemede kullanılabileceğini ifade etti. Bu veriler doğrultusunda kişiye özel beslenme ve egzersiz programları ile yaşam tarzı değişikliklerinin planlanabileceğini belirten Prof. Dr. Sezerman, sağlıklı yaşam süresini uzatmayı amaçlayan longevity yaklaşımının önemine dikkat çekti. Kişiye özel çözümlerle hastalık risklerinin azaltılabileceğini, hastalıkların ortaya çıkışının geciktirilebileceğini ve gelişen hastalıkların etkilerinin en aza indirilmesinin hedeflenebileceğini vurguladı.
Prof. Dr. Osman Uğur Sezerman kimdir?
Boğaziçi Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü’nden mezun olan Prof. Dr. Uğur Sezerman, aynı üniversitede Biyomedikal Mühendisliği alanında yüksek lisansını tamamladı. Doktora derecesini, ABD’deki Boston Üniversitesi’nde İnsan Genom Projesi’nin öncülerinden Prof. Dr. Charles DeLisi’nin danışmanlığında aldı. 1999–2015 yılları arasında Sabancı Üniversitesi’nde öğretim üyesi olarak görev yapan Prof. Dr. Sezerman, bu süreçte Hesaplamalı Biyoloji ve Protein Mühendisliği laboratuvarlarını kurdu. Prof. Dr. Sezerman, 2015 yılından bu yana Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi Tıp Fakültesi Biyoistatistik ve Tıp Bilişimi Anabilim Dalı Başkanlığını yürütüyor.
Biyoinformatik, yapay zeka ve kişiselleştirilmiş tıp alanlarında çalışmalar yürüten Prof. Dr. Sezerman, büyük ölçekli biyolojik verileri yapay zeka ve makine öğrenmesiyle analiz ederek hastalıkların anlaşılması ve kişiye özel tedavi yöntemlerinin geliştirilmesine odaklanıyor. Ulusal ve uluslararası araştırma projeleriyle bu alanlara katkı sağlıyor.