CTP Milletvekili Ürün Solyalı, erken seçimin öneminin yalnızca hükümet değişikliğinden ibaret olmadığını belirterek, kamu kaynaklarının dağıtımı, kurumların işleyişi ve denetim mekanizmalarının yeniden yapılandırılması gerektiğini söyledi. Solyalı, “Bu yüzden değişim en erken günde olmalı ve hep birlikte kolları sıvamalıyız” dedi.
Sosyal medya hesabından açıklama yapan Solyalı, Nobel ödüllü ekonomist Daron Acemoğlu’nun çalışmalarına atıfta bulunarak bir ülkenin zenginliğinin ya da yoksulluğunun yalnızca yatırım, doğal kaynak veya coğrafi koşullarla açıklanamayacağını ifade etti.
Solyalı, asıl belirleyici unsurun kurumların nasıl çalıştığı, siyasal gücün nasıl kullanıldığı ve ekonomik kaynakların toplum içinde nasıl dağıtıldığı olduğunu belirtti.
“Ekonomik hareketlilik olabilir ama ortak refah olmayabilir”
Bir ekonominin yalnızca büyümesine bakmanın yeterli olmadığını söyleyen Solyalı, ekonomi büyürken alım gücünün düşmesi, konuta erişimin zorlaşması, gençlerin ülkeden ayrılması ve eğitim ile sağlık hizmetlerinin zayıflaması durumunda ortak refahtan söz edilemeyeceğini kaydetti.
Bu noktada iktidar eliyle oluşturulan kurumların niteliğinin önem kazandığını ifade eden Solyalı, kurumların kapsayıcı mı yoksa sömürücü mü olduğunun belirleyici olduğunu söyledi.
“Yolsuzluk sadece kamu kasasından para çalınması değildir”
Acemoğlu’nun kapsayıcı ve sömürücü kurumlar ayrımına değinen Solyalı, kapsayıcı kurumların hukukun eşit uygulanmasını, fırsat eşitliğini, liyakati ve kamu gücünün denetlenmesini esas aldığını belirtti.
Sömürücü kurumların ise ekonomik ve siyasal gücü dar bir çevrede topladığını ifade eden Solyalı, kişiye özel izinler, liyakatsiz atamalar, kamu arazilerinin düşük bedelle kullandırılması, vergi ve teşviklerin siyasi yakınlığa göre düzenlenmesi ile denetim mekanizmalarının işletilmemesinin de yolsuzluğun farklı biçimleri olduğunu söyledi.
“Ekonomik güç siyasal güce dönüşüyor”
Bu yapının yalnızca ekonomiyi değil, demokrasiyi de olumsuz etkilediğini belirten Solyalı, kamu kaynaklarıyla güçlenen ayrıcalıklı çevrelerin zamanla siyasal kararları etkilemeye başladığını ifade etti.
“Ekonomik güç siyasal güce, siyasal güç de yeni ekonomik ayrıcalıklara dönüşüyor” diyen Solyalı, bu döngünün hem demokrasiyi hem de adil rekabeti zayıflattığını kaydetti.
“Kurumları yeniden kapsayıcı hale getirmeliyiz”
Erken seçimin öneminin kurumları yeniden kapsayıcı hale getirmekten geçtiğini belirten Solyalı, Kuzey Kıbrıs’ta yalnızca hükümet değişikliğinin yeterli olmayacağını söyledi.
Solyalı, “İktidarın kullanılma biçiminin, kamu kaynaklarının dağıtımının, kurumların çalışma düzeninin ve denetimin değişmesi esastır. Yetkilerin kişilere göre değişmediği, liyakatin esas olduğu, kamu yararının özel çıkardan üstün tutulduğu bir düzen kurulmadan ekonomik kalkınma da demokratikleşme de kalıcı olamaz” ifadelerini kullandı.