İran Harbinin Ortaya Çıgma Sebebleri
Ortadovuda böyün yaşanan harbin aslımda gonuşulmayan boyudlarna deyinmeg taha yararlı olabilir. Özelliynan kapitalizmin içünde olduvu kriz ve kapitalizmin gendini yeñileme çabası üzerinden bir okuma yabmag, olayların gidişatını annamamızı savlar. Amerika Birleşig Devledleri ve İzrail yerleşimci iki devleddir. Yani her ikisi da yerlilerin tobraglarnın fededilib, yerlilerin imhası üzerine gurulmuş, yerleşiglerin yöneddiyi iki devleddir. ABD ileri endüstürünün olduvu ve emperyalist bir devledkan, İzrail isa emperyalizme hizmed eden kolonyalisd bir devleddir. ABD ve İzrail dovaları gereyi saldırgan ve topraklarnın sınırlarnı süregli olarag gelişdirmeg isdeyen iki devleddir.
- İran harbinin birinci boyutu ABD ve müddefiki İzrail iki yerleşimci devled olarag ortadovudakı egemenliyni tesis edme, gelişdirme arzusu içündedir.
- İran harbinin ikinci boyutu İran’daki doval enerji gaynaklarna ve nadir elemetlere ABD’nin ve İzrail’in zabedme arzusudur.
- İran harbinin bir üşüncü boyutu isa taha küresel ölçegde kapitalizmin garşılaşdıvı fasariyalardır. Kapitalizm uzun bir zamandır bu fasariyaların içündedir. Bu neo liberalizmin krizidir. 2008'de finans krizi, 2020’de pandemi krizi gibi krizler kapitalizmin aşamadıvı krizlerdir. Kapitalizmin garşısında sosyalisd bir blog olmadıvı içün kapitalizmin içünde olduvu kriz devrimci bir aşamaya geşmemegdedir. Dolayısıynan neo liberalizm krizi aşmag içün gabug deyiştiriyor ve devled kapitalizmine dovru evriliyor. İran harbi, neo liberalizmin devled kapitalizmine geşerkan böylesi böyüg bir harbe ihtiyaş duymasıdır ABD açısından. ABD gibin köglü bir liberal geşmişe sahib bir ülke bu süreci böyüg bir harb olmadan tamamlayamaz.
- İran harbinin dördüncü boyutu isa üşüncü boyutuynan paralel olarag kapitalizmin küresel ölçegde devled kapitalizmine geşerkan, yenni güş dengelerindeki siyasal aktörlerin kimler olacavının ortaya çıkma ihtiyacıdır. Başka bir ifadeynan dünyada yügselen iki önemli güş vardır. Bunlardan biri Çin diyeri da Rusya’dır. Bu iki güş gendi edgi alanları dovrultusunda Batının özelliynan Latin Amerika ve Afrika’dakı sömürgelerni teker teker ele geşirmegde ve ele geşirdiyi tobraglarda gendi egemenliglerni inşa edmegdedirler. Yani dünyada sömürgecilig ilişgileri başdan gurulmagdadır. Biz bunun bir benzerini ikinci dünya harbinde klasik kolonyalizmden neo kolonyalizme geçiş sürecinde da gördüydüg. Devled kapitalizmine geşiş sürecinde ortaya çıkacag yenñi egemenlerin belirledivi sömürgecilig ilişgilernin belirli uluslararası hukug zeminine oturması içün da bu harb gerekliydi. Tersten söyleyeceg olursam, ABD gendi egemenliyini kaybediyor. İşde tam da bu nogdacıgda da bunun önüne geşebilmeg umuduynan Çin ve Rusya’nın eñ önemli müttefiki olan İran’a saldırdı. Bu harb küresel iddifagların tekrar kurulacavı, eskiden var olan uluslararası kurumların çökeceyi, insanlık tarihinin yönünü deyiştirebileceyi önemli bir harbdır.
- İran harbinin beşinci boyutu isa birez evvel ortaya goyduvum boyudlarnan beraber 4. Sanayi devriminin bir sonucudur. Üretim araşlarnın modernize edilmesi, üretim ilişgilernin formunun deyişmesi, yapay zekanın, robotların üretim ilişgilernin merkezinde olması, üretimdeki enerji gaynaklarında farglılıgların ortaya çıgması gibin bir çog farklı alanda yaşanan deyişimlerin medazori olarag dayaddıvı bir sonuşdur İran harbi. Ortaya goymaya çalışdıvım 5 nogda biribirinden bağımsız düşünülemez, hebsi birbirini tamamlar niteligdedir.
- İran harbi ve ardından ortaya çıkacag yenñi harblernan, devled kapitalizminin üsd düzey tegnolojiynan buluşmasıynan berabar yenñi totaliter bir düzenin gurulacavı ve sömürgecilig ilişgilernin, uluslararası hukukun ve uluslararası kurumların başdan inşa edileceyi yenñi bir çağın eşiyindeyig. Bu yenñi çağa geşebilmeg içün esgi dünyanın dinamiglernin ortadan galgması gerekir. Esgi dünyanın egemenleri da bunu gaybedmemeg içün yenñi dünyanın agdörlerini ortadan galdırmag zorundadır. İran harbi özelliynan bu yönleriynan taha çog tartışılmalıdır.
İran Harbi ve Gıprız
İran harbinin böyümesi ve harbe Gıprız’nan bavlatılı agdörlerin de girmesi beni en çog endişelendiren konulardan biridir. Gıprız çog taha geniş bir çatışmanın içüne sokulursa, bu harbin sonucuna bavlı olarag Gıprız’dakı egemen agdörler taha da köglenebileceg ya da yenñi agdörler esgi agdörlerin pozisyonlarnı ele alarag Gıprızlıların üzerinde yenñi bir egemenlik inşası guracagdır.
- Bunlardan birincisi Türkiya’nın harbe girmesidir. Türkiya şu ana gadar ABD ve İzrail’den yana harba girmek istemese da ilerleyen günnerde bu pozisyonu deyişebilir. Günün sonunda Anglo-Amerikan emperyalizminin 100 yıllık müttefikidir Türkiya. Türkiya’nın İngiltere’ynan ilişgileri 1930’larda başlamagdadır. Türkiya NATO üyesidir. Türkiya’nın harbe girmesi veya harbin içündeki tarafını nedleşdirmesi Türkiya’nın Gıprız’ın işgal bölgelerinde taha da kögleşmesi anlamına gelmegdedir. Batılı müttefikleri tarafından Türkiya’nın kuzeydeki varlığının meşru görülmesi, Türkiye’nin sömürgeci pozisyonunun yasallaşması bizi çog kötü nogdalara götürecektir.
- İkinci tehlikeli nogda İzrail’in etkinliynin Gıprız Cumhuriyeti’nde ardmasıdır. Gıprız’ın bu harbın parçası olması demeg, Gıprız Cumhuriyeti’nin İzrail’e çog taha fazla yakınlaşması demegdir. Bu yakınlaşma, harb ortamının içinde gerşegleşecevinden, Gıprızlılar ne yazık kı buna garşı çog fazla direnş gösteremeyecegdir. İzrail’in Gıprız’da kökleşmesi demeg yerleşimci kolonyalizm politikalarnı çog ilerki süreşlerde Gıprız’da uygulamaya başlaması anlamına gelmegdedir. Bunun yanında ortadovunun iki dev ülkesinin Türkiya ve İzrail’in Gıprız’da garşı garşıya gelmesi Gıprızlıların cehennemi olur. Gıprızlıların Gıprız’da ciddi anlamda nesneleşmesi söz konusu olabilir. Gıprız sorunu Türg yerleşimci kolonyalizmi ve Anglo-Amerikan emperyalizminin problemiykan artıg İzrail ve Türkiya arasındakı bir soruna dönüşebilir.
- Bizi harbin içünde ABD ve İzrail’in müttefiki konumuna düşüren İngiliz üslerini da tartışmamız geregmegdedir. İngiliz üsleri bizi ortadovudakı böyüg dönüşümün parçası yapmagdadır. Bu Gıprızlıların harbi deyildir. Gıprızlılar İngiliz üslernin galdırılmasına yönelig ciddi kampanyalar başladmalıdır. Kamusal alanda Gıprız’ın ne gadar bağımsız olduvu gonuşulmalı ve Gıprızlılar hem kuzeyde hem da güneyde gendi egemenliglerni taleb edmelidirler. İngiliz üsleri Gıprızlıları böyüg bir bataglıvın içüne sogmuşdur.
Ne yabmalıyıg?
Pölünmenin derinleşmesi ve yabancı güşlerin Gıprız’da galması gendi memleketim açısından beni çog endişelendirmegdedir. Ortadovudakı gelişmelere paralel olarag adanın galıcı bir şekilde bölünmesi ve bunun egemenler tarafından gabul görmesi söz konusu olabilir.
Gıbrız sorunu bir an evvel Gıprızlılar tarafından çözülmelidir. Gıprızlılar bir an evvel ortag örgütlenmelerni gurmalı dekolonyal düşünceyi tartışmaya başlamalı, siyasal kadrolarnı bu yönde yetiştirmeli ve Gıprız’ın özgürlüyü içün uzun bir direniş ıstratejisi ortaya goymalıdır. Dünya deyişiyor, goşullar deyişiyor, Birleşmiş Milledler artıg yog hökmünde oluyor, Batının ortaya goyduvu uluslararası hukug çögmüş durumdadır. Barbarlar birbirine saldırıyor. İnsan hagları, özgürlügleri her şey askıya alınmış durumdadır. Gıprızlıların böyle bir barbarlıg döneminde gendini koruması içün öz direniş araşlarnı geliştirmesi geregmegdedir. Olağanüstü siyasal krizlerin yaşandıvı bir dönemde gendi direniş aygıdlarmızı inşa edmeg içün bir tartışma sürecinin içüne girmemiz geregmegdedir. Agsi tagdirde başımızın üstünde sözde bizi korumaya gelen agbabalar bedenlerimizin ölmesini bekleyip, leşlerimizi yemeg içün sıraya girecegdir. Gıprızlılar 1960’da ve 1974’de bunnarı yeterince deneyimlemedi? NATO ve onnarın işbirligcilerinin başımıza açdıvı belalar yedmedi? Bu agbabaların memleketimizi nasıl pölüb pölüb yediyini görmedig?
Yazının seslendirilmiş halinin linki; https://youtu.be/PJjU2-pC-Y8