1. HABERLER

  2. HABERLER

  3. “Her 5 kişiden biri kayıt dışı”
“Her 5 kişiden biri kayıt dışı”

“Her 5 kişiden biri kayıt dışı”

“KKTC’de Kayıt Dışı Ekonomi Boyutlarının Ölçümü, Çözüm ve Eylem Planı” tanıtıldı

A+A-

KKTC’de kayıt dışı istihdamın son yıllarda artan bir eğilimde olduğu ve 2011 verilerine göre kayıt dışı çalışan oranının yüzde 20.8 olduğu belirlendi.

Kıbrıs Türk Ticaret Odası önderliğinde hazırlanan ve dün tanıtımı yapılan “Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde Kayıt Dışı Ekonomi Boyutlarının Ölçümü, Çözüm ve Eylem Planı” kitabına göre, iş gücü piyasasında her 5 kişiden biri kayıt dışı çalışıyor. Kayıtdışı istihdamın yarattığı milli gelirin ise 2011 yılı için resmi GSMH’nin yüzde 13.6’sı kadar olduğu hesaplandı. Kayıt dışı istihdamın yarattığı vergi ve sosyal güvenlik kayıplarının ise 2011 rakamlarına göre 199 milyon TL olduğu belirlendi.

“Yol gösterici”
Fikri Toros, kayıt dışı ekonominin ülkenin en önemli sorunlarından biri olduğuna işaret ederek, KTTO önderliğinde sorunu ele aldıkları 4 yıllık bir çalışma sonunda kitabın ortaya çıktığını kaydetti.
Kayıtlı 3 bini aşkın üyesi olan KTTO’nun iç ve dış gelişmeler nedeniyle çalışmalarını çok geniş bir alanda yürüttüğüne işaret eden Toros, yapılan çalışmayla kayıt dışı ekonomi konusunun kapsamlı ve bilimsel olarak kamuoyunun gündemine taşındığını söyledi.

Çalışmalar kapsamında hazırlanan eylem planlarının Bakanlar Kurulu tarafından da onaylandığını anımsatan Toros, kayıt dışı ekonominin vergisel boyutu yanında bir çok sorunu daha beraberinde getirdiğine dikkat çekti.

Ülkede kayıt dışılıkla mücadelenin zor ancak çözümün ertelenemez konumda olduğunu vurgulayan Fikri Toros, bu konuda acil önlemler alınıp devlet politikası haline getirilmesi gerektiğini söyledi.
Kitabın kayıt dışı ekonomi konusunda önemli ve yol gösterici nitelikte olduğuna dikkat çeken Toros, KTTO’nun bu konuda etkin bir mücadele verdiğini kaydetti.

KTTO’nun üzerine düşen sorumlulukları yerine getirmeye devam edeceğine dikkat çeken Toros, Kıbrıs Türklerinin ekonomisinin sağlıklı ve sürdürülebilir bir yapıya ulaşması için çalışmalarını devam ettireceklerini sözlerine ekledi.

“Toplanan vergilerin nasıl kullanıldığı sorgulanmalı”
Kitabın yazarlarından ekonomist Mustafa Besim de, kitabın yazılmasıyla işlerinin bitmediğini, politikalarının hayata geçirilmesi için önlerinde uzun bir yol olduğunu söyledi. Projenin, 2002 yılında yayımlanan ön çalışmayla başladığını anlatan Besim, projenin paydaşlarının kamu, sivil toplum örgütleri, akademisyenler, dünya literatürünün detaylı taraması ve anketler olduğunu kaydetti.

Yapılan tüm çalışmalar sonunda, kayıt dışı ekonominin büyüklüğünü Milli Gelir ve Maliye Geliri başlıkları altında topladıklarını ifade eden Besim, kalkınmak ve büyümek için kayıt dışı ekonomiyle mücadelenin şart olduğunu vurguladı. Ekonomide adaletin sağlanmasının önemine de işaret eden Mustafa Besim, toplanan vergilerin adaletli şekilde kullanılarak, toplanan vergilerin nasıl kullanıldığının sorgulanması gerektiğini sözlerine ekledi.

Kitap yazarlarından Vergi Dairesi eski Müdürü Göksel Saydam da, kayıt dışı ekonomi konusunun önemine işaret ederek, ülkenin bu konuda dünya sıralamasında önemli bir derece alabileceğini söyledi. Kitabın hazırlık sürecine değinen Saydam, çalışma gruplarının kayıt dışı ekonominin sebepleri, ne gibi sorunlar yarattığı ve sorunun çözümü konusunda koordineli ve fikir birliği içinde bir çalışma yürüttüğünü anlattı.

Gürpınar: “Kayıt dışı istihdam yüzde 20 civarında”
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Aziz Gürpınar da, çalışmanın tamamen yerel unsurlar kullanılarak yapıldığına dikkat çekerek, çalışmaya üniversitelerin, akademisyenlerin, kamu görevlilerinin, iş dünyası, sivil toplum örgütleri ve sendikaların katkı koyduğuna işaret etti. Çalışmanın önemine vurgu yapan Gürpınar, çalışmaya “kayıt dışı istihdam” konusunda katkı koyduğunu söyledi.

Ülkedeki kayıt dışı istihdamın yüzde 20 civarında olduğuna vurgu yapan Gürpınar, çalışmayla kayıt dışı istihdam sorununun, zannedildiği gibi ülkeye yurt dışından çalışmaya gelenlerden kaynaklanmadığı sonucuna vardıklarını belirtti.

Gürpınar, kayıt dışı istihdamın yüzde 10’unun yerli, yüzde 10’unun ise yurt dışından gelen insanlar olduğunu kaydetti.
Eylem planı komitesinin geç oluşturulduğunu ifade eden Gürpınar, kendi bakanlığı üzerine düşen görevler için bir takım adımlar attıklarını ancak bunların yeterli olmadığını belirtti.
Gürpınar, komiteyle, eylem planının gerçekleştirileceğini kaydetti.

Maliye Bakanı Zeren Mungan da, kitaba çok emek verildiğini ifade ederek, kitap için geceli gündüzlü çalıştıklarını kaydetti.

Projeler yapılırken doğru başlayıp, doğru yürütülmesi gerektiğini vurgulayan Mungan, bu sebeple projenin her aşamasının çok hassas kurgulandığını belirtti. Kitabın bundan sonra yapılacaklara ışık olacağını söyleyen Zeren Mungan, kitabın tüm süreçlerinde TC Lefkoşa Büyükelçiliği’nin katkılarına dikkat çekti.

Bilimsel çalışmaların ülkeler için yapıldığını ancak ülkelere has olmadığını, dünya için olduğunu vurgulayan Mungan, projenin 2016-2018 ekonomik programına da katkı sağlayacağını söyledi. Mungan, eylem planında öngörülenlerin hayata geçirilmesinin önemli olduğunu da belirterek, “Bu ülkede çok şey yapılacak. Yeter ki el ele verelim” dedi.

“Affın süresi 3 ayla sınırlandı”
Sorular ve eleştirilerden sonra yeniden söz alan Zeren Mungan, bir önceki yayınlarında, vergi affının vergi bilincini azalttığı yönünde veriler ortaya konduğunu ancak yapılan düzenlemede daha önce yapıldığı gibi uzatmalar yapılmadığını, affın süresinin 3 ayla sınırlandırıldığını söyledi.

E-devlet ve otomasyon konularında gerçekten gecikmeleri olduğunu kaydeden Mungan, bu konularda teknik aksaklıklar yaşandığını ancak tüm düzenlemelerin bütünsellik gerektirdiğini ve bu bütünselliği sağlamaya çalıştıklarını belirtti.

Mungan’dan sonra yeniden söz alan Aziz Gürpınar da, yapılan çalışmalara değinerek, e-devlet ve otomasyon projeleri konusundaki eleştirilerin haklı olduğunu, çok geç kalındığını ve bu konuda hızlanılması gerektiğini vurguladı.

Başbakan Yardımcısı, Ekonomi, Turizm Kültür ve Spor Bakanı Serdar Denktaş da konuşmasında, KTTO’nun yaptığı çalışmanın önemine değinerek, kayıt dışı ekonominin toplumda “vergi kaçıran tüccar” algısı yarattığını söyledi.

TC Lefkoşa Büyükelçisi Halil İbrahim Akça da, kayıt dışı çalışmanın, vergi toplama gibi algılandığını ancak kayıt dışı ekonomiyle mücadelenin emeğin ve kaynakların sömürülmesinin önüne geçilerek, kaliteli mal ve hizmetlerin oluşturulmasını sağlama anlamına geldiğini söyledi.

YD

Bu haber toplam 652 defa okunmuştur
Önceki ve Sonraki Haberler